Bitkiler için yapay ışık

[erol]

Merhabalar,

Yapay güneş ışığı veren bir tür lamba acaba varmıdır, yoksa hayal gücüm abartı mı çalışıyor, =))

Teşekkürler..

[oktars]

Grolüx Daylight isminde bir flouresan var bunlar senin dediğin yapay güneş vazifesi görüyor.Bitkilerde çok işe yaradığı söyleniyor ben kendim henüz tecrübe etmedim.

[malina]

Akvaryum bitkileri için kullanılıyor gibi görünüyor...

[oktars]

Bonsairef bu yöntemi evde yetiştirdiği bonsailerinde uygulamış işe yaradığını söylüyor.

[malina]

floresan çeşitleri

http://www.sla.net.au/products/lamps/fluorescent/

[malina]

bonsai ve ışık

http://216.65.36.71/subscriber/indoorlights.htm

[bonsaireef]

İndoor türler için yapay ışık kullanılan bir yöntem.Bende bonsailerim için bu yöntemi kullanıyorum.Eğer ışık probleminiz varsa (benim gibi) sizde rahatlıkla evinizde fluoresan altında indoor türleri yetiştirebilirsiniz.

Ben bu iş için toplam 160 wattlık fluoresan kullanıyorum.Günde yaklaşık 15 saat fluoresan yakıyorum.Seranın akvaryumlarda kullanılan plant flo isminde fluoresanları var bunları kullanabilirsiniz.Bunlar pahalı gelirse iyi bir dayligt ta bu işin üstesinden gelebilir.

[bonsaireef]

Aslında yapay ışık konusunda en iyisi metal halide denilen, özellikle deniz akvaryumculuğunda mercanların güneş ışığı ihtiyacını karşılamak için kullanılan, ışık kaynakları var.Edinmesi biraz masraflı olabilir.6-12 ayda bir de lambasını değiştirmek gerekiyor.

[bonsaisever]

Fotosentezik Uygun Radyasyon

http://akvaryumklubu.com/makale.php?makale_id=2


Ben osram'ı kullanıyorum ama sylvani Grolux florasanlar

http://www.me-fa.com.tr/syl/sylvania...iaakvaryum.htm


Bitkiler için yeni bir florasan türü üretilmiş ancak onu daha bulamadım...

[arsakay]

Sanki biryerlerde yazdım diye hatırlıyorum ama şimdi çıkaramadım.

Arkadaşlar aydınlatma için kullanılan araçlar içinde gün ışığı yazanlar
bildiğim kadarıyla sadece aydınlatma şekliyle alakalı, beyaz ışık, sarı ışık vb., yani sizin aradığınız özellikleri taşımıyor.

Gün ışığındaki en önemli faktörlerden birisi bildiğiniz gibi ultraviyole (UV).
UV lambalar sağlık kuruluşlarında (ör:ameliyathaneler vb) kullanılıyor. Oldukça pahallı. En önemlisi kullandığınız lamba UV ise (ki sanmıyorum) çok ama çok dikkatli olun çünkü gözlerinizle uzun süre temas etmesi halinde körlük riski var. Gözleriniz çok iyi korumalısınız, aynı ortamda çalışırken ışığı muhakkak kapatmanız gerekli. Kış ortasında yanık tenle gezenler için yapılan işlem de aynı bilesiniz.

[cemboa]

---Ben 3-4 sene önce yüz solaryumu almıştım---Fakat tehlikelerinden dolayı şu an kullanmıyorum...İçerdeki çiçeklerimin üstüne koyiyim bari...Bi işe yarasın..

[bonsaisever]

Bitki Aydınlatması: Bitkilerin büyümesi için ışık, gübre, iyi bir dip kumu, uygun akvaryum ortamı vs.den çok daha fazla gereklidir. Bitkiler fotosentez yaparlar ve bu sayede yaşamlarını sürdürürler (Diğer bütün faktörler de çok önemlidir). Fotosentez yapılabilmesi için bilindiği gibi en önemli faktör ışıktır. Fotosentez sadece ışık altında olur ve ortamdan bitkiler CO2 (karbondioksit) çekerek yerine 02 (Oksijen) verirler. Işık kesildiğinde ise durum tam tersi şekilde ceryan eder ve bitki ortamdan (akvaryumdan) oksijen alıp ortama CO2 verirler. Bitki aydınlatması bitkilerdeki fotosentez olayını arttırıcı olacak şekilde tasarlanması gerekmektedir. Işığın kalitesi de miktarı kadar önemlidir.

Yapılan araştırmalara göre fotosentez özellikle mor ötesi (ultra viyole) ve kırmızı 450 nano metre dalga boyu ve 650 Nano metre dalga boyunda çok fazla artış göstermektedir. Fotosentez olayını arttırmak için güneş ışığı özellikleri gösteren lambaların seçimi ile birlikte bu tip özel lambaların seçimi bitkinin fotosentez yapmasında artışa sebep olacak ve bitkiler çok daha hızlı büyüyeceklerdir.

Burada tabii ki sorulabilecek soru şudur: Ne kadar ışık şiddeti veya kaç adet lamba? Yukarıda bahsettiğimiz gibi bu konuya verilebilecek bir reçete yoktur. Eğer bir yanıt vermek gerekir ise paranızın ve her ay ödeyebileceğiniz elektrik faturası kadar çok aydınlatma. Tabii balıkları da fazla ışıktan korkutmamayı unutmamak gerekmektedir. Neden olabildiğince çok? Öğle saatinde güneş ışığının şiddeti 100000 lüxe kadar çıkmaktadır(Kelvin ile karıştırılmasın. İkisi de binli sayılarla ifade ediliyor çünkü). Veya daha değişik bir şekilde anlatır isek öğlen saatinde güneşe çıplak göz ile bakmaya çalışın. Bu size güneşin gücü ve olması gereken ışık şiddeti için ipucu verecektir.

Alıntı : Han CİCİMEN Tamamı: http://akvaryumklubu.com/makale.php?makale_id=18

[denizakvaryumu]

Arkadaşlar,
balkondan veya damdan güneş ışığını bir küçük çanakla toplayıp yoğunlaştırarak , fiberoptik kablo ile istediğiniz yere aktarıp orada tekrar yayan bir sistem var...
Türkiyede de bu sistem bazı yerlerde kullanılıyor (TV de gördüm)ancak nerede satılıyor bilmiyorum.Bilen varsa lütfen adresini yazsın.

[perre]

merhabalar
çiçekler için yapay ışık kaynağı kullanmak istiyorum. bu ışık kaynağının özelliği ne olmalıdır? bu konu hakkında bilgi verebilirseniz çok sevinirim. mesela beyaz tasarruf lambaları uygun olurmu yoksa sarı renkli olması gerekirmi? kaç wattlık bir ışık kullanmalıyım? ışığın renk ısısı 5500 Kelvin (gün ışığının renk ısısı) mi olmalı yoksa başka bi değer olması farkeder mi?
saygılarımla

[denizakvaryumu]

http://solatube.com/res_edu.php

http://www.sunlight-direct.com/contact.html

İşte size doğal ışık alternatifleri ,güneş ışığı evinizde.

[Oğuz Sağlam]

Aydınlatma, özellikle sucul ortamlarda detayıyla tartışılan bir konu. Bu konuda son derece detaylı çalışmalar mevcut. Detaycı bir akvaryum dostu Sn. Kemal SAKA'nın aşağıda köprüsünü verdiğim sitesinde "Makale 1" aydınlatma konusuna önemli bir derlemedir. Ayrıca İstanbul Akvaryum Kulübü Forumlarında oldukça detaylı forum tartışmaları yapılmış ve önemli bir birikim sağlanmıştır.

Doğrusunu söylemek gerekirse, sucul bitkilerle iç mekan bitkileri arasında nasıl bir paralellik kurulur şu an için bire bir bilmiyorum. Gene de fotosentez ortak payda olduğuna göre ve fotonlar da ortak fotosentez ihtiyacı olduğuna göre güzel çıkarımlar yapmak olası sanırım.

http://www.kemalsaka.com/akvarist/home.htm

Saygılar,

[Mine Pakkaner]

Orijinal Mesaj Sahibi perre

merhabalar
çiçekler için yapay ışık kaynağı kullanmak istiyorum. bu ışık kaynağının özelliği ne olmalıdır? bu konu hakkında bilgi verebilirseniz çok sevinirim. mesela beyaz tasarruf lambaları uygun olurmu yoksa sarı renkli olması gerekirmi? kaç wattlık bir ışık kullanmalıyım? ışığın renk ısısı 5500 Kelvin (gün ışığının renk ısısı) mi olmalı yoksa başka bi değer olması farkeder mi?
saygılarımla

Akkor lambalar daha çok kırmızı ve sarı ışık verdiklerinden bitki dokularının pişkin olmaması, boy uzamasına sebep olması ve tükettiği elektrik enerjisinin sadece % 7 sini ışık enerjisine çevirmesi nedeniyle fotosentez amaçlı kullanılmaz.

Beyaz ışık lambaları (floresans lambalar) ise küçük çimlenme odalarında, kültür odalarında en çok kullandığımız lambalar.Fotosentetik aktiviteyi arttırmak için bitki üzerine yerleştirdiğimizde reflektörsüz olarak kullanırız. Ancak geniş bir alanda çok bitki aydınlatılacaksa (örn. serada) düşük ışık şiddeti nedeniyle pek çok sayıda lamba koymamız zorunlu olur.

Yapay bitki aydınlatması için basınçlı sodyum lambaları kullanmaktayız.Bunlar harcadıkları elektrik enerjisinin %25 ini ışık enerjisine çevirir.Ömrü de 24.000 saat civarındadır. 1 tanesi ile 10 m2 alana 4300 lux ışık sağlayabilirsiniz.

Yetiştirdiğimiz bitki ile lamba arasındaki uzaklık da önemli. Bitkinin türü de önemli. Kısa gün bitkileri var. Uzun gün bitkileri var. Bir de gün ışığına nötr olan bitkiler var.

Beyaz ışıkla aydınlatma yapacaksanız 200 w bir lambayı, bitkiden yaklaşık 30 cm yukarıya asmalısınız.

[perre]

cevaplarınız için teşekkür ederim

[bonsaisever]

Orijinal Mesaj Sahibi Mine Pakkaner

Yapay bitki aydınlatması için basınçlı sodyum lambaları kullanmaktayız.Bunlar harcadıkları elektrik enerjisinin %25 ini ışık enerjisine çevirir.Ömrü de 24.000 saat civarındadır. 1 tanesi ile 10 m2 alana 4300 lux ışık sağlayabilirsiniz.

Bitkinin türü de önemli. Kısa gün bitkileri var. Uzun gün bitkileri var. Bir de gün ışığına nötr olan bitkiler var.

Beyaz ışıkla aydınlatma yapacaksanız 200 w bir lambayı, bitkiden yaklaşık 30 cm yukarıya asmalısınız.

4300 lüx ışığı kaç metre yukarıya asıyorsunuz?
6 metreye mi?

Kısa gün, uzun gün ve gün ışığına nötr olan bitkileri nasıl anlayabiliriz veya nereden öğrenebiliriz?

[gallus]

bir yerde klorofilin kırımızı dalga boyunu daha iyi soğurduğunu okumuştum. akvaryumlarımda ki bitkilerde kırmızı ışık kullanmaya karar vermiştim kullanmaya başladıktan sonra( bildiğimiz kırmızı lamba) yosunların ve bitkilerin çok daha hızlı geliştiğini hatta camların bile çok hızlı yosun tuttuğunu farkettim neredeyse 3-4 kat hızlı gelişşmemelerini sağladı.

bunun bilimsel bir yönü var mı?
varsa çiöeklerde de kullanılabilir mi?

[Mine Pakkaner]

Orijinal Mesaj Sahibi bonsaisever

4300 lüx ışığı kaç metre yukarıya asıyorsunuz?
6 metreye mi?

Kısa gün, uzun gün ve gün ışığına nötr olan bitkileri nasıl anlayabiliriz veya nereden öğrenebiliriz?

Hayır bonsaisever.Biri wat biri lux bu şekilde kıyaslamamalısın. 50 cm yüksek yeter.

Kısa ve uzun gün bitkilerini gösteren çizelgeler var. Bunlar ticari süs bitkileri yetiştiriciliğinde kullanılıyor.(Örneğin kasımpatı, lusiyantus, atatürk çiçeği gibi ışığa duyarlı bitkilerin yetiştiriciliği)

[Mine Pakkaner]

Orijinal Mesaj Sahibi gallus

bir yerde klorofilin kırımızı dalga boyunu daha iyi soğurduğunu okumuştum. akvaryumlarımda ki bitkilerde kırmızı ışık kullanmaya karar vermiştim kullanmaya başladıktan sonra( bildiğimiz kırmızı lamba) yosunların ve bitkilerin çok daha hızlı geliştiğini hatta camların bile çok hızlı yosun tuttuğunu farkettim neredeyse 3-4 kat hızlı gelişşmemelerini sağladı.

bunun bilimsel bir yönü var mı?
varsa çiöeklerde de kullanılabilir mi?

Kırmızı ışık bitkilerin boylarını uzatıyor ancak dokular pişkin olmuyor.Bu yüzden sakıncalı biz kullanmıyoruz.Akvaryum ortamındaki özelliklerini ise bilmiyorum.

[gallus]

teşekkürler Mine Hanım

[saka]

"Kırmızı ışık" kavram olarak biraz zorluk yaratıyor, bunun yerine spektrumun kırmızı dalga boyuna yoğunlaşmış lamba diyelim isterseniz. Buradan hareketle, ışığın atmosferi katettikten sonra hava da farklı, suda farklı kayıplara uğradığını da belirtmek gerekir. Suda ilk bir kaç metre derinliklerde kırmızı dediğiniz (ve hatta turuncu) dalga boyuna yakın yerlerdeki fotonlar soğurulmaya başlar. Derinlere doğru inildikçe sadece mavimsiliğin kaldığını görürsünüz. Su altı belgesellerde bu sebeple derin mavilik görürsünüz, zira o metrelere inildikçe giderek sadece güçlü enerjileri olan mavi fotonlar kalmıştır ve bu mavi fotonlar çarptıkları bütün yüzeyleri maviye boyarlar.

Özetle bunun sebebi, fotonların enerji yüklü parçacıklar olarak her birinin farklı enerjileri olmasından mütevellittir. Yani şöyle hayal edelim, elime farklı renklerde bilyeler alıyorum ve bunları suya fırlatıyorum. Enerjisi daha çok olan mavi bilye daha derine penetre olabiliyorken, enerjisi daha az olan kırmızı daha ilk bir kaç metrede sönümleniyor. Bu yüzden su bitkileri dediğimizde bitkilerin fotosentetik radyasyon ihtiyaçlarının normatif bir dağılım sergileyebildiklerini söylemek pek mümkün olamıyor. (farklı derinliklerde yetişen bitkiler farklı ışınıma maruz kaldıkları için doğa da temin ettikleri fotonlara bağlı olarak pigmentasyon geliştirmişler)

Bu bilgilerin aslında çok katı bir sınır çizmediğinide söyleyebilmek için şunu da ifade etmek isterim:
tropik ve subtropik kuşaklarda güneş gün içerisinde 2000 ile 8000 kelvin arasında renk sıcaklığı değişimine uğrar, tam gün güneş alır denen bitkiler işte güneş doğar ve batarken etrafın kızıla bulandığı turuncuyuda alır (ve bu esnada da fotosenteze devam eder) öğle vakti 6500K civarında beyaz ışığıda kullanır. 6500K genellikle akvaryumlarda yaygınlaşmış bir değerdir zira, ama az ama çok spektrumun diğer dalga boylarınıda ihtiva eder. Tek başına kırmızı bir lamba ile sucul bitkilerin büyük çoğunluğunun pigmentasyonlarında yıkımlar olabileceğini söyleyebilmek sanırım mümkün. Mine hanım'ında belirttiği gibi, farklı dalga boylarının farklı mekanizmaları işlettiği hatırda tutulmalı. Optimum bitki gelişimin amaçlandığı akvaryum bitkilerinin özel ihtiyaçları sözkonusu değilse, tam (veya ful) spektrumlu lambaları tercih etmek bitki fizyolojisi açısından da sanırım daha uygun olacaktır. Sürekli kırmızı dalga boyuna maruz kalan su altı bitkilerinde zamanla anomaliler veya gelişme bozuklukları başgösterebilir. Algler, yüksek bitkilere göre spektrumun içeriği ile fazla ilgili değillerdir. Bu sebeple dengesiz bir aydınlatma zamanla suda istenmeyen alglerde artışa sebep olurken, bitkilerde gerilemeye ve belkide lethal sonuçlara vardıracaktır.

saygılarımla,

[gallus]

bizim evlerimizde içmekan bonsailer için kullanabileceğimiz ve dışarıdan tedariki kolay olabilecek aydınlatma sistemleri nelerdir?

yukarıda Mine Hanım beyaz ışık için 200w demiş ama;eğer yanlış anlamadıysam bu bildiğimiz florasan ise bırakın 200 watt'ı 40-50 wattdan bile fazlasını bulmak mümkün değil hatta sorduğum elektrikçiler böyle bir florasan olmayacağını söylediler. bunun dışında birde lux olayı da satılan lambalarda kullanılan bir terim değil. elektrikçiler onu da bilmiyor. lümen diye birşey var internetten biraz araştırdım o da pek lüx ile paralellik gösteren birşey değil gibi.
aydınlatma sistemlerinde kaç lümen olduğuna dair bilgiler var ama lux den bahsedilmemeiş.
benim sizden ricam bu bahsedilen terimler kullanılarak hangi özelliklere sahip bir aydınlatma sistemi kullanmam gerektiği. ben şu an için hiç yoktan iyidir diyerek (belki de doğru seçim; bilmiyorum) normal evlerde kullanılan yuvarlak 32 wattlık florasanlardan ufak bir düzenek hazırladım. Ama işe yarayıp yaramadığından emin değilim. daha iyi uygun bir seçenek varsa onu kullanmak isterim. tavsiyelerinizi bekliyorum. teşekkür ederim.

[praecox]

Fazlaca quantum fiziğin kimselerce anlaşılamıyan derinliklerine girmeden vede sığ sularda boğulmadan...
Photonları zaten yeni yeni tanır anlar olduk hem parçacık hem dalga boyları ile tam bir quantum dualismusunun son zamanlar en çok incelenir tartışılır konuları oldu suyun maviliği havanın maviliği sadece ordaki ozon molekülleri veya sudaki H-O bağlarındaki sbep oldukları elektron orbitellerini yükseltip indirgerken salgıladıkları enerjidir. vs.vs.vs. Einstein'a güvendik birilerin zar atmamış olduğun gerçeğine kandı isek de Tanrının hala zar atığının hatda zar atmak zorunda olduğu gerçeği bizi ürkütür oldu. neyse theologiyede fazlaca bulaşmadan... çıkalım zu yüzüne...

deneyimlerimi veya evde olanları sayayım 1,50 m'lik bir uzunlukda 70 cm genişliğindeki bir alana 2 adet grolux veya Osramın'florası ile 1 adet daylight star 36 watardan 50 cm yükseklikdeki bir aydınlatma normal aydınlık bir odada yeterli. tabii tülleri güneşlikleri çekmemek kaydı ile. tamamen karanlık bir odada bu konudan ne yazıkdır ki Canabis sativa üreticileri tam da konunun uzmanı gibiler. needense
bende 2 adet HQI 70 w vede 1 adet NAV 150 watın bu 150 x 70 cm e yetiğinin deneyimlerini kazandım tabii NAV'ın rengi şahsen hiç hoşuma gitmemesi fikri sanırım bitkilerimle ters düştü. NAV konusunda gelişim tartışılmazsa da HQI de de ben pek bir fark göremedim. hollandadakilerin özelikle philips'in sera aydınlatmasında katkıları çok iyi ancak oldukça profesyonelce ben şahsen 400w dan başılyan bu ampullere pekde bulaşmak istemedim zira akşamları konu komşu ile ilk başlarda olan derin görüşmelerim evde ne filim çektiğim nede canabis sativa baktığım fikri tatminkar gibi göründü ise de bir kaç meraklıyı sırf görüp de tatmin olmaları adına evi gezdirmem (bilmem burdaki ev kavramı sizce nedir artık) dedikodulara bir nokta koydu ise de elektrik sarfiyatım ile başlıyan dialoglar asla elden çıkartmaz istemediğim orchları dilenme konuşmalarına dönüşür oldu
bende bosai yok bunu başdan belirtmeliydim sanırım ancak özelikle de dışmekan ağaçıkları için bildiğim kadarı ile 70 cm üzerinde minimum veya optimal bir 150 w nav hattda belki de rengi ve görünürlüğün uygunluğu açısından Osramın 150 w 'lık bir HQI lambası uygundur sanırım bu lamba ile en karanlık köşenizde dahi bonsailerinizi bakabilirsiniz tabi fıstık çamınız varsa bunu zaman zaman belki soğuğa yağmura dışa koymanızın gerekliliğini sanırım siz bonsai severler benden daha iyi bilirsiniz.
bendeki cattleyaların olduğu camekanda 3 adet 150 cm lik 58w grolux hiç de yatarli kalmıyor bunu da belki konuyu tartarken elektrik sarfiyatı ve verim dengenizi kendinizce kıyaslarsınız mekanınıza isteğinize bitkinize uygunluğunu tartarken olayı bir kompromis ile sonuçlandırmanızda ek bir bilgi olsun diye yazdım.

[fmt79]

Işık konusunda çok fazla bilgim yok. Yazıları okuyarak bilgilendim. Eh ne de olsa burası paylaşım forumu. Ben de meslek icabı zaman zaman denek bitki yetiştiriyorum. Benim kullandığım bitki yetiştirme odası floresan lambalar ile donatılmış. ısıtmalı-soğutmalı bir ortam. Ancak zaman zaman bilimsel makaleler okurken araştırıcıların çoğunlukla "basınçlı civa lambası" kullandıklarını gördüm. Merak edip alan arkadaşlar var, sonuç hüsran. Çok güzel ışık veriyor. Ama öyle bir ısı veriyor ki anlatamam. İçeriyi ısıtmaya klimalar yetmez oldu. Sonuçta civa lambalar gitti, yerine tasarruf ampuller geldi.

Basınçli civa lambası hakkında bilgi sahipi olan var mı acaba?

[praecox]

Sayın fmt79,

Sanırım buradaki sorun lambanın tanımında saklı Basınçlı CIVA...
Bu ampuller yerini yavaş yavaş sodyum buharı ve ileri teknolojik seramikli' metal halid HQI lambalara bırakdı üretimi kısıtlandı zira bu lambanın değil evimde seralarda dahi patlamasını istemem...
bilmem Hg'nin toxikolojik verileri biliniyormu forumca ancak...
Ben almıyayım denemiyeyim. gerçi halen sokak lambalarımızda bu tür ampuller halen varlar ama...
bilmem anlatabildim mi?

[saka]

Orijinal Mesaj Sahibi gallus

bizim evlerimizde içmekan bonsailer için kullanabileceğimiz ve dışarıdan tedariki kolay olabilecek aydınlatma sistemleri nelerdir?

Belli başlı isim yapmış firmaların pek çoğunun bu gibi işlere özgü armatür ve lambaları mevcut. Endüstriyel zirai uygulamalarla, iç-mekan plantasyonları için geliştirilen sistemleri ayrı kulvarlarda değerlendirmek lazım. Her ikisi içinde firmaların çözümleri mevcut.
Örneğin ülkemizde yaygın tüketimi olan Osram’a bakacak olursak:
www.osram.com’ a girerek, katalogdan “floraset” kelimesini arattırın..
Karşınıza sanırım 4 adet armatür getirecek, ister bu armatürleri temin edebilir, isterseniz
sadece içerisindeki lambaları tek başına temin ederek kullanabilirsiniz.
Lambalar HQL (civa buharlıdır), dolayısıyla floresan değildir. “bitki floresanı” adı altında
ürünlerde bulmak mümkün ancak ben pek önermem, Erkan Bey’in de belirttiği gibi 6ay ile 1 yıl arasında her halükarda değiştirilmeleri gerekecektir. (Bu sebeple sizin durumunuzda tek bir bonsaininde aydınlatılmasında spot aydınlatma imkanıda verdiği için floresan yerine HQL daha öne çıkıyor.) Bununla beraner, yine belirtildiği için sıkıştırılmış civa buharlı lambalar, verimsizlikleri sebebi ile giderek metal halid veya seramik metal halidlere doğru yönelmekte.

Öte yandan flüoresan dendiğinde akla bek gelmeyen bir başka çeşiti T5 floresanlarda (ince parmak kalınlığında) durum floresanlara göre avantajşıdır. Her ne kadar bunlarda flüoresan olsa da, geleneksel flüoresanlara göre çok daha verimli ve hizmette daha az kayıpla kalmaları bakımından kullanışlıdır. Çok daha stabil bir kullanım ömrü vardır ve değiştirilme süreleri çok daha uzundur. Neredeyse, ömrü sonuna gelene kadar, ilk baştaki verimleri korunur. Bununla ilgili bir datagram gönderiyorum. T5 flüoresanları daha detaylı araştırmak isteyenler, VHO (Very High Output) veya HO (High Output) kelimeleri ile araştırsınlar. Ben bir kaç yıldır T5'leri akvaryumlarımda tecrübe ederim, kağıt üzerindeki avantajlarını, bitkilerde de gözlemlediğimi not edeyim.



Burada, “Basic” bildiğimiz geleneksel floresanlar. “Lumilux” ise Osram’ın T5 ürün kategorisi. Çizelgeden görüldüğü üzere, floresanların kullanım süreleri ilerledikçe
verimlerinde bir azalma sözkonusu. Bununla birlikte T5 floresanlar, neredeyse ölene kadar ayakta kalıyor.

Civa buharlı lambalara gelince:
Önce civa buharlı lambalarla yaşayan bir mekan fotoğrafı:


Burada, yukarıda belirttiğim Osram’ın “Floraset” armatürlerinde kullanılan civa buharlı lambalar kullanılmış,
www.osram.com.tr ‘den fiyat listesine ulaşarak ( http://www.osram.com.tr/pricelist/pricelist.pdf ) temin etmeye çalışabilirsiniz. Bu lambalardan 80 watt lık olanlar sanırım bonsai ler için kafi bir sarfiyat ve yeterlilik sağlayabilecektir. Bonsailerde spektrumun mavi bölgesinde yüksek çıktı veren lambaların,
gövde gelişiminde çok olumlu etkisi olduğunu bir yerlerde okuduğumu hatırlıyorum ki bunu “Bitki Akvaryumlarında Aydınlatma” adlı yazımda da belirtmiştim. Konuya daha fazla ilgi duyanların, göz atmasını tavsiye ederim.
( http://www.kemalsaka.com/akvarist/pagetwo.htm ) Bu sebeple ben mümkün olduğunca en yüksek Kelvin değerine sahip lambayı seçmenizi tavsiye ederim ki; bonsainizin gövde gelişimine ışığın niteliğinin, niceliği kadar önemli olduğunu da bu vesile ile vurgulamış olalım..

Orijinal Mesaj Sahibi gallus

yukarıda Mine Hanım beyaz ışık için 200w demiş ama;eğer yanlış anlamadıysam bu bildiğimiz florasan ise bırakın 200 watt'ı 40-50 wattdan bile fazlasını bulmak mümkün değil hatta sorduğum elektrikçiler böyle bir florasan olmayacağını söylediler. bunun dışında birde lux olayı da satılan lambalarda kullanılan bir terim değil. elektrikçiler onu da bilmiyor. lümen diye birşey var internetten biraz araştırdım o da pek lüx ile paralellik gösteren birşey değil gibi.

Yukarıda da anlatmaya çalıştığım sizin de fark etmiş olduğunuz gibi, belli bir watajın üzerine çıkılma ihtiyacı varsa tek bir floresan lamba iş görmez ancak bu durumda da eğer isteniliyorsa
birden fazla lamba aynı anda çalıştırılarak 200Watt’a ulaştırılır. (bunu tavsiye etmem ama bir seçenek olarak mümkün olabileceğini belirtmek için ifade ettim) Cİva buharlı lambalarda, beyaz ışık elde etmek pek mümkün değildir. (teknolojisi gereği) Bununla birlikte tek bir lambada yüksek watajlara ulaşmak mümkündür. Benim size önerdiğim yukarıdaki lamba da 80watt lık güç tüketimine sahiptir ancak bilmelisiniz ki, beyaz ışık verme konusunda handikapları vardır. (Monokromatik alana kalan 3000-4000Kelvinler olasıdır)

Orijinal Mesaj Sahibi gallus

aydınlatma sistemlerinde kaç lümen olduğuna dair bilgiler var ama lux den bahsedilmemeiş.
benim sizden ricam bu bahsedilen terimler kullanılarak hangi özelliklere sahip bir aydınlatma sistemi kullanmam gerektiği. ben şu an için hiç yoktan iyidir diyerek (belki de doğru seçim; bilmiyorum) normal evlerde kullanılan yuvarlak 32 wattlık florasanlardan ufak bir düzenek hazırladım. Ama işe yarayıp yaramadığından emin değilim. daha iyi uygun bir seçenek varsa onu kullanmak isterim. tavsiyelerinizi bekliyorum. teşekkür ederim.

Lüks-Lümen?
Bu Lüks-Lümen konusuna da kısaca açıklık getirmeye çalışayım, çünkü çok karıştırıldığına şahit oluyorum. Lümen, kaynağında ölçülen bir birimdir. Kaynakta ne kadar aydınlatma ürettiğinizi ifade etmeye çalışırsınız. Her lambanın kaynağında ürettiği aydınlatmayı ölçmek mümkün olduğu için, bütün lambaların lümen değerlerini verebilmek mümkün olmaktadır. Bu sayede de lamba karşılaştırmaları yapabiliyoruz. Bunun yanı sıra, bir lambanın ne kadar ışık ürettiğini anlamak, aydınlatma projeleri için pek bir anlam ifade etmez. Zira asıl aydınlatma, “aydınlanma yüzeyi” ndeki başarı ile ortaya çıkar. Bu sebeple aydınlanma yüzeyinde ölçülen değerede lüks ile olarak ölçülür. Lüksmetre, veya ışık ölçer adı verilen bir cihazla ışık kaynağından farklı uzaklıklarda farklı aydınlanmalar okunabilir. Konuyu bir örnek üzerinde toparlamaya çalışacağım. 1000Lümen değere sahip bir lamba, 2 metre uzaklıkta 200 lüks aydınlatma sağlıyor diyelim. Aynı lamba daha kısa bir mesafe olan 1 metrede 250 lüks aydınlatma sağlayabilecektir. Dolayısıyla mesafe ve ortam şartları ile değişken olan lüks değerini lamba specklerine yazabilmek mümkün olamamaktadır. Firmalar bu sebeple, lambaların lüks değerlerini kataloglarına pek koyamazlar. (Bilemezler hangi mesadeki lüks değeri size lazım)

Bu arada belki işinize yarar, lamba karşılaştırırken bakmanız gereken ve bütün lamba speclerinden bakabileceğiniz değerlerden biride watt/lümen değeridir. Bu, harcanan her bir birim enerjinin (watt cinsinden) ne kadarının aydınlatmaya harcadığını anlamakta bir müşir olabilir. Örnek, iki adet 32 watt’lık floresan varsa, bunlardan lümen değeri yüksek olan daha çok aydınlık üretiyor, daha az ısı üretiyor vs. gibi düşünebilirsiniz. Bununla beraber atlanmaması gereken bir nokta, lümen değeri değiştikçe lambanın renk sıcaklığıda (Kelvin) değişmek zorunda kalabilecektir. Bu sebeple, karşılaştırmanızın tam bir anlam ifade edebilmesi için, her iki lambanında aynı Kelvin değerinde olduğuna dikka edin.

Mevcut, simit floresanınıza iş görmüyordur denemez, bunu ancak sizin gözlemleriniz ve düşünceleriniz belirler. Ancak belki de, bir HQL lamba ile değiştirmek daha doğru bir tercih olacaktır.

İç-mekan plantasyonları için bunları söyledikten sonra, Erkan Bey’in de ifade ettiği gibi HQI denen lambalara biraz değinebiliriz. Bu lambaları ülkemizde Metal Halide Lamba diye sorarsanız piyasada araştırırken sorduklarınıza anlamlı gelecektir. 70-150-250-400-1000-2000 watt gibi değerlerde lambalar bulmak mümkün. Bunlar işte yukarıda değindiğim Watt/Lümen değeri en yüksek olan lambalardır. Yani harcadıklarının enerjinin çok daha çoğunu ışık enerjisine dönüştürürler. Bununla beraber ateşleme süreleri vs. diğer lambalardan farklıdır. Bir lamba tam verimine fade ederek, 3-4 dakika da ulaşır. (Stadyum aydınlatmalarında lambalar söndüğünde ancak dakikalar sonra yeniden çalıştığını hatırlayın. Sebebi termik bir konu ve bir devre elemanı ile lambayı korumak için yapılmaktadır)

Hollanda seralarında 400-600-1000-2000Watt gibi lambalardan yüzlercesi bir arada kullanılabiliyor. Bunda hem bu ülkenin rüzgardan elektrik üretip, elektrikten fotosentez sağlayıp, buradan da lale soğanı üreterek toplamda fayda sağlaması var. (atılan taş ürkütülen kurbağaya değiyor) Hemde bu ülkenin coğrafi konumu gereği denk düşen güneşin tayfının yetersizliğini kompanse uğraşı etken oluyor. Teorik ve pratik olarak tek bir lambada wataj arttıkça verimlilik artar. Yani tek bir 2000wattlık lamba, iki adet 1000wattlık lambadan daha fazla aydınlık sağlar. Dolayısıyla endüstriyel zirai plantasyonlarda yüksek wattajlı lambaların tercih edilmesi ayrıca bir verimlilik kıstasından hareketle doğmaktadır. Kapalı alan plantasyonlarında bir destek veya tek aydınlatma olarak sentetik çözümlere başvururken hem spot aydınlatma sağlamak hemde kullanılacak reflektörün başarısı, lamba teknolojisi kadar önemle ele alınmalıdır. Örn. Tek bir bonsai veya iki üç grupluk bir saksı seti!..

Bu sebeple aslında armatür, reflektör başarısı gibi bir dizi etkeni de beraberinde konuşmak gerekir. Duruma göre uygun bir reflektörlerle bitkinin aynı lamba ile %40 daha fazla aydınlatılabileceği de söylenebilir. Keza artık neredeyse çağ dışı kalan, mekanik balast yerine iyi elektronik balast kullanmakta hem elektriği verimli tüketmeyi hem de toplam faydayı arttırmayı sağlayacaktır.

Burada her ne kadar bilen, bilmeyen veya araştıran bir arada olsa da, ilerde birisinin ihtiyacı olursa diye bitkilerin fotosentetik ihtiyaçları ile insan gözünün ihtiyaçlarının bir birine ne kadar ters olduğunu göstere şu eğrileri de koymak sanırım faydalı olacaktır.



Buradan görüldüğü üzere, yeşil alana doğru insan gözü en iyi görmeye başlarken; bitkiler daha ziyade mavi ve kırmızıya doğru fotosentez kabiliyetlerini arttırmakta. Bu sebeple, aslında bir bitkinin iyi aydınlatılmasını gözümüzle beğeniyor olmamız demek; bu aynı zamanda fotosentetik açıdan bitki içinde en iyisi olduğu anlamına gelmez. İşte, mavi ve kırmızı dalga boyları optimize edilmiş özel bitki lambaları bu fotopik curveden esinlenerek geliştirilir. Ancak bunlar özel imalat oldukları için genellikle pahalı kalırlar. Burada birazda ticari pazarlama taktikleri ile süslenen pazarlama stratejileri konuşur. Oysa adı bitki lambası olmayan pek çok lamba da, fotosentetik açıdan gayet tatminkar sonuçlar verebilecektir.

Plantastar gibi MH’ler 400, 600watt gibi yüksek tüketimlere çıktığında toplam verimlilikleri gerçekten artıyor. Ancak dendiği gibi bilhassa ev ortamı gibi kapalı mekanlarda, hem zor hemde çoğu durumda gereksiz kaçabilir. 600Wattlık bir plantastarı çalışırken gördüm, bence armatürüne fanlar vs. muhakkak koymak lazımdır. Hatta ev ortamında kablajı vs. de daha bir önem kazanmaktadır, zira unutulmamalıdır ki, aslında bunlar endüstriyel ürünlerdir.

Saygılarımla,

[gallus]

Kemal Hocam üşenmeden yazmışsınız elleriniz dert görmesin. Erkan Bey' e de ayrıca teşekkür ediyorum. Gerçekten kafamda dolanıp duran bir çok soru cevabını buldu. Daha iyisi varken simit florasanı rafa kaldırmak farz oldu.
Fakat bu sefer de yeni yeni küçük sorucuklar tomurcuklanmaya başladı.
Bahsettiğiniz HQL civa buharlı lambalardan aldım diyelim. benim hazırladığım düzenek standart 4 kişilik bir yemek masasında oluşmakta. Şu an 3-5 saksı mevcut ama sayı artmaya doğru gitmekte. Hal böyleyken. tek bir 80w lamba yeterli gelir mi? yoksa 2 adet 80w yahut 1 adet 125w kombinasyonlarından hangisi daha uygun olacaktır?
Tabii florasanı attığımızda şöyle bir sorunla da karşılaşma olasılığı var mı? Sorun bu lamabaların ne kadar ısı yayıp yaymadığını bilmememden kaynaklanıyor. Daha önce 30 cm kadar yukarıya astığım florasan lambayı bu lamabalarla değiştirdiğimde bitkilerin bundan ne oranda etkileneceği? ne kadar yükseklik yeterlidir. Malumunuz ışıktan yeteri kadar faydalanma ile bitkileri kavurma arasındaki ince oranı tutturmak benim gibi bir amatör tarafından ilk defa da ne kadar doğru yapılabilir?

şimdi gülmece olmasın kurduğum geçici düzenek cam kenarında fakat direk güneş ışığı almayan bir pencere. etraftaki binalar artı havaların artık kapalı olması vs. cam kenarı olması buraya daha sağlam bir sistem yapmamı da engelliyor. maximum fayda sağlamak için buraya hazırlamıştım. bahsedilen lamabalarla hazırlanacak bir sistem için cama kenarı gerekliliği oratadan kalkar mı? aynı odanın duvar tarafında yapay aydınlatmayla yeterli gün ışığı desteği olmadan alacağım verim nasıl olur?
bu sorularımı da cevaplayabilirseniz hemen işe koyulmak isterim. Affınıza sığınarak sabırsızlıkla bekliyorum.Herşey için çok teşekkürler.


gözde canlanması açısından iki fotoğraf. ışık 12 saat süreyle gündüz periyodunda açık bırakılıyor. mekanın asıl sahipleri terasımda beklemekteler. saygılar.Ellerinizden öperler.