Limon Servi (Cupressus macrocarpa) 'Goldcrest'

[özgurcan]

Aralarının mesafesine dikkat limon servi aralığı en az1 metre olmalıdır

[özgurcan]

MAKALELER - HUMİK MADDELER - II
Hümik Maddelerin Kumlu Topraklarda Nasıl Bir Faydası Vardır?

Tüm kumlu toprakların çok aralıklı bir yapısı vardır. Aralıklı yapı ve kolay drenaj besinlerin toprak içinde aşağı doğru ilerlemesini sağlar. Bu üretici için ekonomik kayıplara neden olur. Verimli topraklar organik madde miktarı bakımından zengindir. Organik maddeler yani humatlar toprağın besin maddelerini tutmasını ve bitkinin bunlardan daha rahat faydalanmasını sağlar. Humat moleküllerinin etrafı negatif yüklüdür ve uygulanan gübrelerdeki besin maddelerini tutar. Toprak organik maddesi, olan humik maddeler aynı zamanda su tutumunu da sağlar (Şekil 4).

Şekil 4. Hümik Maddelerin Katyon Değişim Kapasitesi İle Besin Maddelerini Tutması



Hümik Maddelerin Killi Topraklarda Nasıl Bir Faydası Vardır?

Hümik maddeler sıkı yapıya sahip, su geçirmeyen, ağır ve killi topraklar için çok faydalıdır. Bu tipteki topraklar soğuk ve nemli hava koşullarında suyu tutar, sıcak havalarda ise büzülür ve küçülürler. Her iki koşulda bitki gelişimi için uygun değildir (Şekil 5).

Şekil 5. Ağır Ve Killi Toprak Yapısı



Toprak kurumaya başladığı zaman su molekülleri kil parçalarının arasından uzaklaşır. Suyun bu hareketi kil parçalarının bir birlerine çok yaklaşmasına, hacimlerinin küçülmesine ve yüzeyde çatlamalara neden olur. Yüzeyde görülen çatlamalar organik madde eksikliği olan killi toprakların ortak özelliğidir.

Bu tip topraklara hümik madde eklenmesi toprak yapısını iyileştirmektedir. Hümik asit kil parçalarının arasına girerek kuru ve sıcak havalarda sıkı bir şekilde birleşmelerini ve yapışmalarını engellemektedirler. Büyük hümik asit molekülleri kil parçalarını ayrı ayrı tutabilmekte ve bunun sonucunda su ve besin maddeleri kolaylıkla bu alanlara yerleşebilmektedir. Şekil 6’da hümik maddelerin killi toprakların yapısını nasıl iyileştirdiği ve gevşettiği görülmektedir.

Şekil 6. Killi Toprakların Hümik Maddeler ile yapısının iyileştirilmesi



Hümik Asitler Hakkındaki Diğer Önemli Bilgiler

Aşağıda hümik asitlerin başlıca faydalarına ve bazı araştırma sonuçlarına değinilmiştir;
Hümik maddeler bir çok elementin bitki tarafından kolay alınabilir forma dönüşmesini sağlar. DeKock, (1955) tarafından hümik asitlerin demiri alınabilir forma dönüştürmesinin bitkileri klorozdan koruyan bir etkiye sahip olduğu belirtilmiştir. Ayrıca topraktaki demir kompleksinin bitkilerce alınabilecek hale gelmesini ve yapraklarda klorofil oluşumuna da yardımcı olduğunu bildirmiştir.

Hümik maddelerin hücre büyümesine ve bölünmesine olan etkisini gösteren birçok rapor bulmak mümkündür. Ayrıca hümik asitlerin tohumların çimlenme kalitesini ve bitkinin vitamin içeriğini arttırdığı kanıtlanmıştır.

Ilieske, hümik asit ve türevlerinin bitki zar geçirgenliğini arttırdığını ve bunun besin maddelerinin alınımını teşvik ettiğini bildirmiştir. Bir çok araştırmacıya göre hümik asitler çeşitli mikroorganizmaların gelişimini olumlu etkilemekte ve çoğalmaları üzerine uyarıcı etki yapmaktadır. Ayrıca bitkilerin hastalık ve zararlılara karşı direncini arttırmaktadır.

Ayçiçeği yapraklarında NH4 ve NO3 alınımı ile ilgili yapılan araştırmalar hümik asit oranının toplam azot içeriğini ve oranını arttırdığını göstermiştir. Hümik asit çok hassas bir ajan gibi çalışmakta, zar geçirgenliğini arttırmakta, hücre bölünmesini hızlandırmakta, kök sisteminde daha iyi bir gelişme göstermekte ve sonuçta kuru madde miktarını arttırmaktadır.

Hümik asitler yüksek katyon değişim kapasitesine sahiptirler. Hümik asitler Kalsiyum (Ca), Demir (Fe), Magnezyum (Mg) ve Alüminyum (Al) gibi minerallerin topraktaki fosfor ile reaksiyona girmesini azaltır ve bitkilerce alınabilecek hale getirerek serbest bırakır. Bu özellik mineral gübrelerin verimliliğini arttırır.

Kaliforniya’da domates tarlalarında yapılan bir denemede inorganik gübre uygulamasına ek olarak yapılan hümik asit uygulaması ile % 22 oranında bir verim artışı olduğu saptanmıştır.

Bir başka kaynağa göre, hümik asit uygulanan seralardan elde edilen domatesler daha koyu kırmızı renkte olduğu, sadece NPK gübre kullanılan seralardan elde edilenler açık kırmızı olduğu belirtilmiştir.

Grand Forks' da yapılan testlerde, toprağa humat (leonardit) uygulanması sonucu patates üretiminde verimin % 28 arttığı tespit edilmiştir. Tütün tarlalarında yapılan test sonuçları hümik asidin gübre ile birlikte kullanılmasının tütün veriminde ve büyüme hızında önemli artışlar sağladığını göstermiştir. Ayrıca, büyüyen tütün yaprakları daha geniş, daha yeşil ve daha güçlü olmuştur.

Kaliforniya Üniversitesi Toprak bölümünde inorganik gübrelere eklenen hümik asit ile yapılan bir araştırmada bir yıllık narenciye fidelerinde % 20-25 aynı topraktaki ikinci üründe ise % 100 ve daha fazla gelişme olduğu görülmüştür. Ayrıca bu denemede hümik asit uygulanan ürünlerin daha uzun süre koyu yeşil kaldıkları belirtilmiştir.

Brownell (1987) tarla bitkilerinde leonardit kaynaklı iki ekstrat ile denemeler yapmış ve pamukta verimin ortalama % 11.2 arttığını belirtmiştir. Yapılan bazı çalışmalar hümik asit uygulanan meyve ve sebzelerin raf ömrünün uzadığını çilek ve domateste ise şeker içeriğini arttırdığını göstermiştir.

Toprak yapısının iyileşmesini sağlayan hümik asitler hafif, kumlu topraklarda yüksek besin ve su kaybını önlerler. Yoğun ve ağır topraklarda, toprağı havalandırırlar, bitkiler için gerekli miktarda suyun toprak tarafından tutulmasını sağlar ve toprağın işlenmesini kolaylaştırırlar. Ayrıca toprağın pH değerini düzenlerler.

Uygulanan pestisitler ile hümik maddeler arasında karmaşık bir reaksiyon olmaktadır. Hümik maddeler kumlu ve organik maddece fakir olan topraklardan pestisitlerin uzaklaştırılmasında çok etkili olabilir. Diğer bir etkisi ise pestisitlerin hümik maddelerce hareketinin sağlanmasıdır. Çünkü bazı bileşik grupları humatlar ile bitki tarafında alınabilen kompleksler oluşturur.

Sonuç: Yıllardan beri inorganik gübre uygulamaları ile tarımsal alanlarda verim artışı sağlanmaya çalışılmıştır. Ancak bu gübrelerin etkili olabilmesi için toprakta organik maddeye ihtiyaç olduğu uzun süre gözden kaçırılmıştır. Bugün gübre ihtiyacındaki artış sonucu çiftçiler daha önce hiç rastlamadıkları ekonomik ve ekolojik koşullar ile karşı karşıya kalmaktadır. Ancak geleceği gören üreticiler kullanacakları inorganik gübrelerin daha ekolojik olmasına ve gider-gelir dengesine dikkat etmeye başlamışlardır. Uygulanan gübrenin tamamı bitkiler tarafından aldındığı zaman;

- daha az gübre gideri olacağı,
- toprakta verimin artacağı,
- doğal bir denge oluşacağı
- ve çevre kirliliği için endişelenmeye gerek kalmayacağı açık bir gerçektir.

Modern tarımda organik madde sorununun en ekonomik ve hızlı çözüm yollarından biri toprağa veya bitkiye doğrudan hümik asit uygulanmasıdır. Hümik asitler toprakta uzun süre kalmakta ve zaman içinde yavaş yavaş parçalanmaktadırlar. Hümik asit uygulaması ile toprağın havalanması ve su tutması, toprak mikroorganizmalarının gelişimi ve çoğalması sağlanmakta, bitkilerin stres koşullarına, hastalık ve zararlılara dayanıklılığı arttırılmaktadır. Bu gün hümik asitler bir çok bilim adamı ve ziraat mühendisi tarafından toprak verimini arttırmada ve sağlıklı bitki yetiştirmede en önemli madde olarak kabul edilmektedir. Yapılan araştırmalar ile hümik asitlerin sayısız faydaları her geçen gün bir kez daha anlaşılmakta ve tabiat ananın sunduğu bu gizemli hediye daha fazla değer kazanmaktadır. Şu an bir çok firma hümik asit içeren farklı ürünleri tüketicilerin kullanımına sunmaktadır. Bunlardan beklenen faydanın sağlanması için özellikle yüksek katyon değişim kapasitesine sahip olan Leonardit kaynaklı doğa dostu hümik asitler seçilmelidir.

KAYNAKLAR

Burdick, E. M., 1965. “Commercial Humates for Agriculture and the Fertilizer Industry”. Economic Botany, Vol. 19, No:2:152-156.

Freeman, P. G., 1969. “The use of Lignite products as plant growth stimulants. Technology and use of Lignite”, IC Bureau of Mines Information Circular, 8471:150-153: 160:162:164.

Senn, T. L. And Kingman, A. R., 1973. “A review of Humus and Humic Acids.” Clemson University, Dept of Horticulture, Research Series No. 145, March.

Jakson, R. William, 1997. “Dynamic growing with humic acids for master gardeners.” Master Gardeners International Conference July 15-19, 1997.

Chen, Y., and Aviad, T., “Hümik maddelerin bitki büyümesine olan etkileri”, Toprak ve Su bilimleri, Jerusalem Hebrew Üniv., Rehovot, Israil.

Pılanalı, N., Kaplan, M. Ve Karkacer, M., 2001. “Farklı formlarda hümik asit uygulamalarında çileğin meyve şekeri ile toprağın bitki besin kapsamları arasındaki ilişkilerin belirlenmesi”, MKU Zir. Fak. Derg. 6 (1-2): 13-21, 2001

“Hümik asit ve Kaynakları”, www.izotar.com

“Humus: Still a Mystery?”, “What are Humic Acids and Their Sources?”, www.humintech.com (Makalede geçen bazı resimler Hümintech GmbH web sayfasından alınmıştır)

“Milestones in Agriculture, The Power of One Mistake”, www.nutri-tech.com.au.

Obreza, T. A., Webb, R. G. and Biggs, R. H.,” Humates And Humic Acid”, www.livearth.com

Yüksel, Y., Tarım Bakanlığı, “Sürdürülebilir ve Organik Tarımda Hümik Maddeleri”, yayınlanmamış seminer notları.

“Humate Benefits Heavy Clay Soils”, “Humate Benefits Sandy Soils”, www.australianhumates.com.


Derleyen: Canan ÇELİK, Zir. Yük. Müh., İZOTAR A.Ş.
Hasad Dergisi, Mayıs, 2003



Başa Dön

[ayax]

Dün limoni çamın üzerindeki kozalakların içinden tohumlarını bilinçsiz olarak çıkardım 100 adet kadar topladım. tohumları mevsiminde mi aldım, baharda ektiğimde çimlenir mi ? diye soru işareti var kafamda... Yardımcı olursanız sevinirim.

[fiona]

İyi akşamlar Ayax ,

Eğer topladığınız kozalakların içindeki tohumları kestiğinizde içi boş değilse embiriyo varsa ekebilirsiniz..
Üretimde şunu göze alırsanız faydası olacaktır: tohumu yaşlı bitkiden ,çeliği genç bitkiden almak tercih edilmelidir.Eğer üzerinde hala kozalak varsa yaz sonunu beklemek daha uygun olacaktır...

[ayax]

Orijinal Mesaj Sahibi fiona

İyi akşamlar Ayax ,

Eğer topladığınız kozalakların içindeki tohumları kestiğinizde içi boş değilse embiriyo varsa ekebilirsiniz..
Üretimde şunu göze alırsanız faydası olacaktır: tohumu yaşlı bitkiden ,çeliği genç bitkiden almak tercih edilmelidir.Eğer üzerinde hala kozalak varsa yaz sonunu beklemek daha uygun olacaktır...

teşekkür ederim fıona...

[doguguney]

Merhabalar,
Dün mavi servi ve sedir ağaçlarımın olduğu bahçeye limon servi diktim. Boyu yaklaşık 50 cm civarında. Saksıdan çıkarıp kendi toğrağıyla diktim fakat sanki tutmayacak gibime geliyor. Bulunduğum yer karasal iklim (ankara). Can suyu vermedim çünkü 2 gündür Ankara' da nerdeyse aralıksız yağmur yağıyor. Daha fazla bilgi gerekirmi bilmiyorum ama çok merak ediyorum sonunu. Merakım tutup tutmayacağıdır. Tutarsa Ankara iklimine dayanıklı bir türmüdür. Buna benzer kuşkularım var. Detaylı bilgi verirseniz sevinirim... Saygılar

[cemal.S]

DoğuGüney Merhabalar!

Önce tanıtım sayfamızda kendinizi tanıtmanızı hepinizden rica ediyorum. Konudan bilgisi olan arkadaşlarımız böylece cevap vereceklerdir.

Ankaranın ikliminde Limon selvi olmaz diye bir şey yok. Rüzgar almayan güney kuytuysa yeriniz neden olmasın. Kendimden örnek vereyim 850 rakımda tokatta benim köyümde oldu. Yağmur yağdı ise tekrar sulama yapmayın. Ancak zaman zaman uğrayıp diplerini çiyneyin tabii çamur haliyle değil. Umarım başarılı olursunuz. Diğer ağaçlarınızın rüzgarı tam kestiği yerleri tercih etmişsinizdir umarım. Yoksa yanlarına birer kazık ile güçlendirinki dipten oynamasınlar. Bir üretici olarak benim söyleyeceklerim bunlar.

İyi çalışmalar.

[unutulmaz37]

bizim işyerinin önünde saksı içerisinde yaklaşık 2 metre boyunda ve üzerinde aynı resimdeki gibi kozalakları vardı yazın şimdi ise kozalaklar iyice kurumuş ve açılmış durumda sabah bir plastik bardak içerisine kozalakların içinden bir miktar tohum çıkardım acaba bahsettiğiniz tohumlar bunlarmı bunlardan limon servi yetiştirmek mümkünmü mümkünse nasıl çimlendiriliyor bilgisi olan varmı ???
http://www.agaclar.net/galeri/showimage.php?i=19027

[A.Şahin]

Bu resimdeki mazı. Ben hiç kozalak yapan bir altuni servi görmedim.

[nerkinozturk]

Merhaba tekrar,

Sitemizin duvar diplerine 60 adet kadar limoni servi diktik. Boyları bir kısmının 60 cm civarında bir kısmı ise biraz büyük aldık. Ön taraftakileri biraz büyük aldık. Onlarda yaklaşık 1.20 m civarında. Acaba 1 sene içerisinde ne kadar boy atarlar. 2 sene sonunda 3 metreye ulaşırlar mı?

Teşekkürler,

[Orhan Özbilgiç]

Orijinal Mesaj Sahibi nerkinozturk

Merhaba tekrar,

Sitemizin duvar diplerine 60 adet kadar limoni servi diktik. Boyları bir kısmının 60 cm civarında bir kısmı ise biraz büyük aldık. Ön taraftakileri biraz büyük aldık. Onlarda yaklaşık 1.20 m civarında. Acaba 1 sene içerisinde ne kadar boy atarlar. 2 sene sonunda 3 metreye ulaşırlar mı?

Teşekkürler,

Sayın nerkinozturk;
Kıyaslama yapabilesiniz diye yazıyorum. 2008 mart ayı sonunda diktiğim 80 cm uzunluğundaki limon selvilerim bir ay önce ölçtüğümde ortalama 125 cm idiler.

''İdiler'' diyorum. Çünkü ben kışın İstanbul'da oturuyorum. Sözünü ettiğim limon selviler, Samsun-Çarşamba' da Kızılot adlı bir ova köyünde. Yıl sonuna kadar oradaydım.
Sağlıkla kalın.

[Kudret]

Orijinal Mesaj Sahibi nerkinozturk

Sitemizin duvar diplerine 60 adet kadar limoni servi diktik. Boyları bir kısmının 60 cm civarında bir kısmı ise biraz büyük aldık. Ön taraftakileri biraz büyük aldık. Onlarda yaklaşık 1.20 m civarında. Acaba 1 sene içerisinde ne kadar boy atarlar. 2 sene sonunda 3 metreye ulaşırlar mı?

Toprağa diktiğiniz limoni selviler ilk sene köklerini toprağa yaymak için biraz yavaş büyüyeceklerdir. Eğer yeterli besin ve su ihtiyacını karşılarsanız, 2 sene sonunda 3 metreye ulaşırlar.)

[nerkinozturk]

İşte 2,5 ay önce diktiğimiz serviler.

[nerkinozturk]

Sevgili Orjin verdiğin bilgi için teşekür ederim. Demek 8-9 ayda 50 cm kadar uzayacaklar. Haydi hayırlısı...

[nerkinozturk]

Sevgili arkadaşlar,

Yukarıda 3 mesaj önce resmini koyduğum limoni servilerin alttan bazı dallarının uç kısımlarında kuruma ve sararmalar gördüm. Şimdilik her ağacın 2-3 alt dalında var. Bu bir problemmidir? Bilen var mı? O kısımları budasam sorun olur mu? Ya da ne tavsiye edersiniz?

Teşekkürler,

[cemal.S]

Orijinal Mesaj Sahibi nerkinozturk

Sevgili arkadaşlar,

Yukarıda 3 mesaj önce resmini koyduğum limoni servilerin alttan bazı dallarının uç kısımlarında kuruma ve sararmalar gördüm. Şimdilik her ağacın 2-3 alt dalında var. Bu bir problemmidir? Bilen var mı? O kısımları budasam sorun olur mu? Ya da ne tavsiye edersiniz?

Teşekkürler,

Merhabalar!

Bana göre hiç budamayın şimdilik derim. Sonra kendiliğinden düzeldiğini seyredeceksiniz. Nisan ayı gibi olmazsa uçlarını alırsınız.

Kolay gelsin.

[İncifem]

Merhaba,

Benimde iki senedir balkonda yetiştirdiğim sarı çam fideleri var 50 cm kadar uzadılar. Bu siteye rastlamadan, ben geçen yaz orta gövdeden kestiğim (4 tane) dalları köklenmesi için suda bıraktım, kökleri çıkmadığı için hala suda duruyor (kesilen yerlerden çürüme yapmış sanırım). Çürüyen kısmı kesip hemen toprağa dikmelimiyim? Kurtarma şansım olabilir mi?

Saygılar.

[mustafacem]

bu hale gelen limon servilerimi nasıl kurtarabilirim

[Uysal01]

Orijinal Mesaj Sahibi mustafacem

bu hale gelen limon servilerimi nasıl kurtarabilirim

Bence, saksılarını büyütün veya yere dikin.

[megbilgi]

Onlar artık ölü kurtulmazlar...

[mustafacem]

Orijinal Mesaj Sahibi megbilgi

Onlar artık ölü kurtulmazlar...

ben de öyle düşündüm ancak çok anlamadığım için belki bir çaresi vardır diye sormak istedim

[doğalbahçe]

Sayın İncifem;

Bitkilerden aldığımız çeliklerin bir kısmının yapısı odunsu, bir kısmının ise otsu yapıya sahiptirler. Otsu yapıya sahip bitkileri suya bırakmak suretiyle çimlenme öncesi mühürlenme aşamasına getirilebilir, ama limoni servinin kök yapacak kısmı odunsu bir yapıya sahip olduğundan suya bıraktığımızda çimlenme yapmaya elverişli değildirler, belirli bir süreden sonra çürüme yapmaya başlayacaklardır.

[İncifem]

Teşekkürler mtuncer54.

[doğalbahçe]

Rica ederim efendim.

[burcind]

Geçtiğimiz hafta eşim elinde bir saksı ile geldi baktımki limon serviŞimdi evde ve saksıda bunun bakımı nasıl yapılır saksıda su,ışık vs.isteği nasıldır?Forumu okudum ama kafam karıştı benimYardımcı olurmusunuz?

[Kudret]

Evinizin bol güneş alan havadar bir köşesinde, toprağı nemini kaybetmeye başlayınca sulayarak, belli aralıklarla besin takviyesi yaparak bakabilirsiniz burcind.

[doğalbahçe]

Sn. burcind,

Sn kudret'in belirttiği gibi rahatlıkla yetiştirilebilir, su dengesi iyi ayarlamalısınız ayrıca imkanınız varsa bahçenizde açık alanda izmirin şartlarında daha güzel yetişeceğini tahmin ediyorum. Saygılarımla.

[doğalbahçe]

Limoni Serviler örnek,

[Mehmet Çetin]

limoni selviler için çelik alma zamanı geldi sanırım. daha önce çok adetli üreten arkadaşların kullandığı köklendirme hormonu ve diktikleri toprak karışımları konusunda bana bilgi verebilirlermi.

[doğalbahçe]

Sn. Mehmet Çetin,

Köklendirme hormonu olarak İndol Bütirik Asit (IBA) kullanılmaktadır, Toprak karışımında ise Coco Peat ve Perlit karışımı kullanılarak üretim yapmaktayız. Sonuç ise gayet güzel neticeler alınmaktadır.