Muscari muscarimi (Misksümbülü, müşkülüm)

[mustafa ulukan]

Müşkülüm Cem KAPTAN Beyin eklediği resimdeki çiçektir.Bunun dışındakiler yaprak olarak benzese de çiçeklerin rengi ve kokusu benzemiyor.Bahçemde yetiştirdiğim ve doğal ortamındaki yetişen müşkülümlerde bir kökten çatallaşma veya kardeşleme gibi bir çoğalmaya rastlamadım.İlkbahar yağışlarının düzenli olduğu yıllarda aynı kökten öncekinin ardından (göbek kısmından) ikinci, üçüncü vd.sayıda çiçeklenme oluyor.Bu çiçekler saksı yerine yerde yetiştirmeye uygun.Çiçeklerin dip kısmında kapsuller oluşup olgunlaşması (tohumların siyaha dönmesi,kuruması) ardından toplanmalı.Yaprak,sapları kuruyan bitkinin soğanları uzun saçakları bütün yıl boyunca canlı kalıyor. Bu çiçeğe benzeyen mavi vb renkte olanları tarım arazileri içinde yetişiyor.Bunlara 'arap sümbülü',soğanlarına da 'Karga Soğanı' deniyor.Arap sümbüllerinin soğanları bitişiğinde 20-30 kadar küçük soğanlar (kardeşleme mi yoksa tohumdan mı çoğaldığını kesin olarak bilmediğim) oluyor.Arazi sahipleri bunları yabancı zararlı ot diye söküyorlar.Müşkülüm tohumları iyice kurumadan toplanırsa tıknaz olan yapısı su kaybından buruşma, hava alışverişi olmayan poşet, kavanozlarda küflenip çimlenme özelliğini kaybediyor.Müşkülüm soğanları bulunduğu yerden toprak kuru iken sökülmek istenirse canlı olan kökleri koparak zarar görüyor.Yerinden sökülecek müşkülümleri bir gün önceden hafifçe sulamalı,topraktan köklerin sıyrılıp çıkması sağlanmalı.Müşkülüm çok sulama, gezinti yapılamayan çit ve duvar yakınlarına dikilmesi uygun olur. Bir adet tohum ile 10 yıl önce başladığım müşkülüm sayısı yüze kadar ulaştı.Bu yıl kışın ılık geçmesi sebebiyle şubat ayında çiçeklenmeye başladılar.Müşkülüm yetiştiriciliğini uzun yıllardır yaptığım için biraz tecrübem oldu.Doğal ortamlardan ve bahçemdem resimlerim var.Bu sayfaya yüklemeyi tarif eden olursa sevinirim.